KINH TẾ VĨ MÔ

Sản Xuất Có Đang Quay Lại Về Mỹ?

Reshoring: Thực tế phía sau “giấc mơ công xưởng Mỹ”

VIDEO: GIỚI THIỆU VỀ CÁC DỊCH VỤ TẠP CHÍ PHỐ WALL

Nếu bạn bỏ lỡ những bài viết hay nhất gần đây:

“The factory of the world has always been wherever the cost is lowest - until the day it isn’t.”

- Kishore Mahbubani (diễn giải từ nghiên cứu về địa chính trị kinh tế, 2022)

Tháng 1/2026, ISM Manufacturing PMI bật từ 47.9 lên 52.6 - lần đầu tiên quay lại vùng mở rộng sau 26 tháng liên tiếp thu hẹp. Tháng 2 giữ ở 52.4. Tháng 3 nhích lên 52.7. Với thị trường, tín hiệu là đủ rõ: manufacturing đã thoát đáy.

How to Revitalize U.S. Manufacturing - WSJ

Câu chuyện nhanh chóng được hoàn thiện bởi headline. “American Manufacturing is Back” xuất hiện dày đặc trên mặt báo. Apple cam kết $500 tỷ đầu tư nội địa. TSMC Arizona bắt đầu sản xuất. Reshoring Initiative công bố gần 240,000 việc làm được đưa về Mỹ trong năm 2025. Từ đầu nhiệm kỳ thứ hai của Trump, hơn $1.2 nghìn tỷ investment đã được công bố - tất cả được đọc như dấu hiệu mở đầu cho một “industrial renaissance.”

Nếu chỉ nhìn vào các khảo sát khu vực của Fed và ISM, bức tranh manufacturing hiện tại gần như không có gì để nghi ngờ.

Image

Từ Empire, Philly đến Dallas và Kansas City, hầu hết các chỉ số khu vực đều đã quay trở lại trên ngưỡng 50 - thậm chí ở mức cao nhất trong nhiều quý. ISM Manufacturing PMI cũng đồng thuận với câu chuyện đó. Ở cấp độ headline, đây là một recovery đồng bộ, rộng khắp, và có vẻ đủ mạnh để củng cố lại narrative quen thuộc: “American manufacturing is back.”

Nhưng chính tại điểm mà dữ liệu trở nên thuyết phục nhất, vấn đề bắt đầu xuất hiện.

Bởi vì khi đi sâu hơn một lớp - không phải vào headline, mà vào cấu trúc vận hành và hành vi của doanh nghiệp - bức tranh bắt đầu lệch pha. Activity có thể đang mở rộng, nhưng demand chưa thực sự theo kịp. Capex có thể đang tăng, nhưng employment không phản ứng tương xứng. Và quan trọng hơn, niềm tin của doanh nghiệp vào môi trường vận hành dài hạn lại đang xấu đi.

Nói cách khác, manufacturing không thiếu bằng chứng để chứng minh nó đang phục hồi. Vấn đề là: gần như tất cả những bằng chứng đó đều nằm ở bề mặt.

Câu hỏi vì thế không còn là liệu reshoring có đang xảy ra hay không - nó đang xảy ra. Câu hỏi là: đây có phải là sự quay trở lại thực sự của năng lực sản xuất, hay chỉ là một giai đoạn mở rộng được dẫn dắt bởi policy, subsidy và kỳ vọng? Và nếu đó là trường hợp thứ hai, thì phần lớn narrative hiện tại có thể đang nhầm lẫn giữa quy mô đầu tưhiệu quả kinh tế thực sự.

Trong bài viết tuần này, Viet Hustler sẽ đi qua bảy phần: từ việc tách bạch dữ liệu và narrative của reshoring, đến các động lực địa chính trị phía sau, những rào cản cấu trúc mà Mỹ đang đối mặt, và cuối cùng là câu hỏi quan trọng nhất - một năm sau Liberation Day, manufacturing có thực sự quay trở lại Mỹ, hay chỉ đang được vẽ lại trên bản đồ theo một cách khác.

Trong bài viết tuần này, Viet Hustler sẽ đi qua bảy phần sau:

  • Phần I - Reshoring là gì: data nói gì, narrative nói gì

  • Phần II - Vì sao Mỹ muốn reshoring: động lực không thuần kinh tế

  • Phần III - Vấn đề cốt lõi: Mỹ không còn lợi thế làm công xưởng

  • Phần IV - “Reshoring thật” và “reshoring ảo”

  • Phần V - Nearshoring: công xưởng không về Mỹ, mà chuyển sang “vùng đệm”

  • Phần VI - Một năm sau Liberation Day: manufacturing đã quay trở lại Mỹ chưa?

  • Phần VII - Kết luận: công xưởng quay về - nhưng không phải nơi bạn nghĩ

Viet Hustler is a reader-supported publication. To receive new posts and support my work, consider becoming a free or paid subscriber.

Nội dung độc quyền

Đăng nhập để đọc toàn bộ bài viết

Tạo tài khoản để truy cập nội dung premium.

0